Κάθε μέρα, ο μαθητής εισχωρεί, είτε το θέλει, είτε όχι, σ’ ένα πραιτώριο, όπου παρουσιάζεται μπροστά στους δικαστές του με την υποτιθέμενη κατηγορία της άγνοιας. Σ’ αυτόν έγκειται να αποδείξει την αθωότητά του, εξεμώντας, κατά παραγγελία, θεωρήματα, κανόνες, ημερομηνίες, ορισμούς, που θα συνεισφέρουν στην απόλυσή του στο τέλος της σχολικής χρονιάς.
Η έκφραση “εξετάζω”, δηλαδή, διενεργώ, στο ποινικό δίκαιο, την ανάκριση ενός υπόπτου και την απαγγελία των κατηγοριών, φέρνει, καθαρά, στη μνήμη την δικαστική συνεκδοχή που περιβάλλει την γραπτή και προφορική δοκιμασία που επιβάλλεται στους σπουδαστές.

Ραούλ Βανεγκέμ (Raoul Vaneigem)
Το τέλος της εξάρτησης - προειδοποίηση προς τους μαθητές γυμνασίου και λυκείου
Ελεύθερος Τύπος, σελίδα 26